Garść historii


Budynek dzisiejszej „Betanii” powstał w latach 1912 – 1913. Został wybudowany według planu architekta Rudolfa Hoinkesa i swoją architekturą odpowiadał ówczesnym standardom w budownictwie. Budową kierował proboszcz bielskiej Parafii Ewangelickiej ks. dr Arthur Schmidt. Budynek został przeznaczony jako Dom Wypoczynkowy dla sióstr Diakonatu Bielskiego i do 1945 roku nosił nazwę „Luisenheim”. W domu była możliwość dalszego leczenia połączonego z odpoczynkiem. Oprócz tego domu siostry prowadziły tzw. ochronkę dla dzieci.

W czasie II wojny światowej Diakonat Bielski został włączony do Diakonatu w Berlinie i z tego względu nie można było po wojnie reaktywować działalności diakonatu. Zgodnie ze statutem diakonatu z chwilą likwidacji, budynek przeszedł na własność diecezji cieszyńskiej.

Decyzją władz państwowych Dom Wypoczynkowy został przejęty przez państwo i przekazany Związkowi Zawodowemu Górników, który urządził w budynku Dom Wczasowy pod zarządem FWP. Taki stan trwał do roku 1959. Wtedy Związek Zawodowy Górników postanowił zrezygnować z tego domu. Sytuację wykorzystał senior diecezji cieszyńskiej ks. Adam Wegert. W porozumieniu z biskupem Kościoła ks. Andrzejem Wantułą i Konsystorzem Kościoła Ewangelicko-Augsburskiego rozpoczął starania o rewindykację domu z zamiarem uczynienia go Domem Wypoczynkowym dla księży i pracowników Kościoła.

Pertraktacje z mieszczącym się w Mikuszowicach Ślaskich Zarządem FWP odbyły się w dniach 22-25 sierpnia 1959. W wyniku rozmów dom został odzyskany. Jednak stan budynku był bardzo zły i nadawał się do kapitalnego remontu. Formalnie 27 sierpnia 1959 roku Rada Diecezjalna wypowiedziała umowę dzierżawy FWP i dom został przejęty przez Diecezję.

W ramach przeprowadzonego remontu kapitalnego dobudowano werandę, założono centralne ogrzewanie i podniesiono dom o jedno piętro. Na przeprowadzony remont Urząd do Spraw Wyznań przyznał subwencję wysokości 150 000 złotych, natomiast Konsystorz 75 000 złotych. Reszta pochodziła z Diecezji Cieszyńskiej, która wygospodarowała fundusze ze środków, jakie wpływały do diecezji z tytułu dzierżawy nieruchomości należących do byłego diakonatu bielskiego. Wszystkie prace zaplanowano zakończyć do 31 sierpnia 1960 roku. Na ten dzień został wyznaczony termin poświęcenia domu. Podczas otwarcia Konferencji Księży aktu poświęcenia dokonał biskup Kościoła ks. Andrzej Wantuła nadając obiektowi nazwę „Betania”.

Już w sierpniu 1960 sprowadziły się do Wapienicy siostry diakonatu Magdalena Siebenkaes i Alma Kirst, które przez wiele lat kierowały Ewangelickim Domem Wypoczynkowym „Marzenie” w Zachełmiu koło Jeleniej Góry. Siostry objęły kierownictwo „Betanii”, zaś funkcję gospodarza domu objął p. Steinbart z Łodzi.

Do „Betanii” przyjeżdżali zarówno dawni bywalcy Domu Wypoczynkowego „Marzenie”, jak i nowi. Z tego okresu wielu wspomina osiołka, który dawniej służył w Zachełmiu przy dowożeniu towarów, a po przeprowadzce spełniał podobną funkcję w „Betanii”. Wielu ofiarowało swoje książki dla organizującej się na miejscu biblioteki.

W 1969 roku zachorowała siostra Alma i z powodów zdrowotnych przeszła do domu sióstr emerytek w Dzięgielowie. Na jej miejsce przyszła do „Betanii” siostra Irena. W 1974 roku w stan spoczynku przechodzi siostra Magdalena i od 1974 do 2009 roku siostra Irena samodzielnie kieruje domem.

W związku z trudną sytuacją ekonomiczną Betanii i brakiem wizji co do dalszego jej funkcjonowania w czerwcu 2009 roku Parafia w Jaworzu w porozumieniu z władzami diecezji cieszyńskiej przejmuje prowadzenie domu w formie dzierżawy. Zostaje wyznaczony kierownik, który od tej pory prowadzi Dom jako ogólnodostępny, samodzielny i samofinansujący się obiekt noclegowo – gastronomiczny. Jednocześnie Betania funkcjonuje jako miejsce spotkań lokalnych ewangelików. W budynku znajduje się kaplica, w której co 2 tygodnie odprawiane są nabożeństwa niedzielne oraz cotygodniowe szkółki niedzielne dla dzieci.